Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΣΟΚΟΛΑΤΑΣ
Η ιστορία της ζαχαροπλαστικής έχει καταγραφές τουλάχιστον 4.000 ετών, όταν οι Αιγύπτιοι απεικόνιζαν τις λιχουδιές τους σε πάπυρο. Τα ζαχαρωτά ήταν εμπορεύσιμο προϊόν ήδη από το 1566 π.Χ. Παρ' όλα αυτά, η σοκολάτα δεν εμφανίζεται στο προσκήνιο, μέχρι που οι πολιτισμοί των Αζτέκων και των Μάγια ανακάλυψαν την αξία του κακαόδενδρου.
H προέλευση του είναι από την κοιλάδα του Αμαζόνιου ή του Ορενόκο. Το 600 μ.Χ. οι Μάγια μεταναστεύουν στις βόρειες περιοχές της Νότιας Αμερικής, ιδρύοντας τις πρώτες γνωστές φυτείες κακαόδενδρου στο Γιουκατάν. Υπάρχουν αρκετές θεωρίες ότι οι Μάγια γνώριζαν το κακάο πολλούς αιώνες πριν από αυτήν την ημερομηνία. Σίγουρο είναι πάντως ότι το θεωρούσαν ένα πολύτιμο εμπορεύσιμο αγαθό, που το χρησιμοποιούσαν τόσο σαν μέσο συναλλαγής, όσο και σαν μονάδα υπολογισμών και μέτρησης. Οι κόκκοι του κακάο χρησιμοποιούνται ως χρήματα από τους κατοίκους της Κεντρικής Αμερικής. Δέκα κόκκοι αγόραζαν ένα κουνέλι, εκατό αγόραζαν ένα σκλάβο.
Οι Μάγια και οι Αζτέκοι έπαιρναν τους σπόρους του κακαόδενδρου και παρασκεύαζαν ένα ρόφημα που το αποκαλούσαν "ξοκοάτλ". Ο ινδιάνικος θρύλος των Αζτέκων έλεγε ότι οι σπόροι του κακάο είχαν έρθει από τον παράδεισο, και ότι ο καρπός του κακαόδενδρου προσέδιδε δύναμη και σοφία. Αρχαία χρονικά αναφέρουν ότι οι Αζτέκοι, πίστευαν ότι ο θεός Κουετσακοάτλ ταξίδεψε στην γη πάνω στην ακτίνα φωτός του αυγερινού, φέρνοντας μαζί του το κακαόδενδρο από τον παράδεισο να το προσφέρει στους ανθρώπους. Έμαθαν από τον Κουετσακοάτλ πώς να καβουρδίζουν και να αλέθουν τους σπόρους, παρασκευάζοντας μια θρεπτική πάστα διαλυτή στο νερό. Πρόσθεταν καρυκεύματα και παρασκεύαζαν ένα ρόφημα "τσοκολάτλ", ή πικρό νερό, και πίστευαν ότι τους προσέδιδε παγκόσμια σοφία και γνώση.
Η αγγλική λέξη "chocolate" πιστεύεται ότι προέρχεται από την λέξη των μάγια "xocoatl" ή από την αντίστοιχη των Αζτέκων "cacahuatl". Η ινδιάνικη λέξη για την σοκολάτα προέρχεται από τις λέξεις "choco"=αφρός και "atl"=νερό. Αρχικά η σοκολάτα καταναλωνόταν μόνο σε υγρή μορφή. Σαν μέρος της γαμήλιας τελετής γύρω στο δωδέκατο αιώνα, προσέφεραν στους νεόνυμφους μια κούπα με αφρώδες κακάο. Οι αρχαίοι μεξικάνοι πίστευαν ότι η Τονακατεκούτλι, η θεά του φαγητού και η Καλτσιουτλουκούε, η θεά των υδάτων, ήσαν οι προστάτιδες θεές τού κακάο. Κάθε χρόνο έκαναν ανθρωποθυσίες στις θεές, δίνοντας κακάο σαν τελευταίο γεύμα στο θύμα. Λέγεται ότι ο Χριστόφορος Κολόμβος, είχε φέρει μαζί του στο τέταρτο ταξίδι του στον Νέο Κόσμο, σπόρους κακάο στον βασιλιά Φερδινάνδο, αλλά δεν τους δόθηκε ιδιαίτερη σημασία, εξ αιτίας των άλλων θησαυρών που είχε ανακαλύψει.
Η σοκολάτα καταγράφηκε για πρώτη φορά το 1519 όταν ο Ισπανός εξερευνητής Χερνάντο Κορτέζ επισκέφθηκε την αυλή του αυτοκράτορα Μοντεζούμα του Μεξικού.
Το 1528 ο Κορτέζ έφερε μαζί του από το Μεξικό σοκολάτα στην βασιλική αυλή του βασιλιά Κάρολου 5ου. Μοναχοί, απομονωμένοι στα Ισπανικά μοναστήρια, επεξεργάζονταν τους σπόρους του κακάο και κράτησαν την σοκολάτα μυστική σχεδόν για ένα αιώνα. Αποτέλεσε μια επικερδή βιομηχανία για την Ισπανία, που φύτεψε κακαόδεντρα στις υπερπόντιες αποικίες της. Με την παρακμή της Ισπανίας σαν δύναμη, το μυστικό της σοκολάτας διέρρευσε, επιτέλους, και το μονοπώλιο του Ισπανικού στέμματος στο εμπόριο της σοκολάτας έφτασε στο τέλος. Σε λίγα χρόνια η γνώση του κακάο διαδόθηκε στην Γαλλία, Ιταλία, Γερμανία και Αγγλία.
Το πρώτο σοκολατοποιείο πιστεύεται ότι άνοιξε στο Λονδίνο το 1657 από έναν Γάλλο. Κοστίζοντας 10 με 15 σελίνια η λίβρα, η σοκολάτα εθεωρείτο το ποτό της ανώτερης κλάσης. Η σοκολάτα επίσης φαίνεται να χρησιμοποιήθηκε και σαν φαρμακευτικό ελιξίριο από τους γιατρούς της εποχής.
Με την βιομηχανική επανάσταση, ήρθε και η μαζική παραγωγή της σοκολάτας, εξαπλώνοντας έτσι την φήμη της στο ευρύ κοινό.
Το πρώτο εργοστάσιο σοκολάτας ιδρύθηκε στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής. Εκεί που η σοκολάτα θεωρούνταν το ρόφημα για αιώνες κυρίως για τους άνδρες, άρχισε να αναγνωρίζεται σαν το κατάλληλο ρόφημα για παιδία τον 17ο αιώνα.
ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΤΗΣ ΣΟΚΟΛΑΤΑΣ
Σοκολάτα υγείας: αποτελείται από κακάο (ξηρό), βούτυρο του κακάου, ζάχαρη, βανιλλίνη και λεκιθίνη.
Σοκολάτα γάλακτος: αποτελείται από κακάο (ξηρό), ζάχαρη, γάλα (ή σκόνη γάλακτος).
Λευκή Σοκολάτα: αποτελείται από βούτυρο του κακάου, ζάχαρη, γάλα (ή σκόνη γάλακτος) και δεν περιέχει καθόλου ξηρό κακάο.
Κουβερτούρα (είτε υγείας, είτε γάλακτος, είτε λευκή): έχει υψηλή περιεκτικότητα σε λιπαρά και θεωρείται σοκολάτα υψηλής ποιότητας.
Χρωματιστές Σοκολάτες (σε διάφορες γεύσεις): με βάση το βούτυρο του κακάου, προστίθενται αρωματικές και χρωστικές ουσίες, ώστε η σοκολάτα να αποκτήσει αντίστοιχη γεύση και άρωμα.
Τζαντούγια: αποτελείται από ξηρό κακάο και ξηρούς καρπούς.
Διάφορα προϊόντα σοκολάτας (κόκκοι ή νιφάδες): αποτελούνται από λιγότερο ξηρό κακάο και ιδίως βούτυρο του κακάου απ΄ ό,τι η σοκολάτα υγεία ή γάλακτος.
Η σοκολάτα διατηρείται σε θερμοκρασία μεταξύ 15οC και 18οC για 6 μήνες έως 1 χρόνο.
ΑΠΟ ΤΟ ΚΑΚΑΟΔΕΝΤΡΟ ΣΤΗ ΣΟΚΟΛΑΤΑ
Το κακαόδεντρο είναι ψηλό και λεπτό, ευδοκιμεί σε τροπικά κλίματα και φύεται στη σκιά ψηλότερων δέντρων. Η καλλιέργειά του γίνεται από μικρούς παραγωγούς σε μικρές εκτάσεις γης. Κάθε δέντρο δίνει περίπου 15 καρπούς, που έχουν το σχήμα μακρόστενου πεπονιού και ζυγίζουν μέχρι ένα κιλό. Μέσα από τη φλούδα, ένας λευκός υμένας περικλείει περίπου 30 σπόρους βιολετί χρώματος. Μετά τη συγκομιδή τους, που γίνεται με τα χέρια ώστε να μην τραυματιστεί το φυτό, ακολουθεί η αποξήρανση, στη διάρκεια της οποίας αναπτύσσεται το χαρακτηριστικό σοκολατένιο άρωμα και χρώμα. Ακολουθεί η διαλογή, ο καθαρισμός και έπειτα το καβούρντισμα και ο θρυμματισμός των κόκκων, από όπου προκύπτει η κακαόμαζα. Από αυτήν αφαιρείται το βούτυρο του κακάο και απ’ ότι μένει προκύπτει η σκόνη του κακάο.
Η σοκολάτα παρασκευάζεται με την ανάμειξη κακαόμαζας, βούτυρο του κακάο και σκόνης κακάο. Για την παρασκευή της, τα συστατικά προς ανάμειξη μπαίνουν σε αναμεικτήρες που λειτουργούν σταθερά σε υψηλή θερμοκρασία, ώστε το μείγμα να μαλακώσει, να γίνει ομοιογενές και να αποκτήσει βελούδινη υφή. Έπειτα, ψύχεται αργά, ώστε να κρυσταλλώσει το βούτυρο του κακάο, που δίνει στη σοκολάτα τη λαμπερή όψη και την κάνει ανθεκτική στη ζέστη.
Η σοκολάτα είναι πλούσια σε θρεπτικά συστατικά, κυρίως υδατάνθρακες και λίπος. Επίσης, το κακάο και η σοκολάτα περιέχουν πρωτεΐνες, βιταμίνες, μεταλλικά στοιχεία και αντιοξειδωτικές ουσίες.
ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ
